این مطلب در ادامه بحث قبلی و درباره ابزار Data Table در قسمت What-if Analysis اکسل است.

که می‌توان از طریق تب Data به آن دسترسی پیدا کرد.

اگر بخواهیم خروجی یک تابع یا یک فرمول را به ازای مقادیر مختلفی از ورودی‌ها محاسبه کنیم می‌توانیم از Data Table استفاد کنیم.

ادامه بحث در مورد چگونگی استفاده از Data Table در صورت وابستگی به 1 پارامتر، 2 پارامتر، و بیش از 2 پارامتر است.

1 بعدی استفاده از Data Table در صورت وابستگی به یک پارامتر:

مساحت یک دایره تابعی از شعاع آن است.

اگر بخواهیم جدولی درست کنیم که در آن به ازای مقادیر مختلفی از شعاع مساحت دایره را محاسبه کنیم می‌توانیم از Data Table استفاده کنیم.

فرض کنید بخواهیم مساحت دایره را برای شعاع‌های 2، 4، 6، 8 و 10 سانتی‌متر محاسبه کنیم.

ابتدا جدولی به صورت زیر درست می‌کنیم و در بالای ستونی که می‌خواهیم مساحت دایره را محاسبه کنیم به خانه‌ای از اکسل که مساحت در آن محاسبه شده است ارجاع می‌دهیم. یعنی خانه‌ی C3 در تصویر زیر.

پس از اینکه جدول را ایجاد کردیم، جدول مورد نظر را انتخاب می‌کنیم و سپس ابزار Data Table را انتخاب می‌کنیم.

داده‌های جدول به صورت ستونی مرتب شده است. در Data Table باید در قسمت ستون یا Column input cell به پارامتری ارجاع بدیم که مساحت به ازای آن تغییر می‌کند. با انتخاب Ok مساحت دایره در ستون دوم به ازای شعاع‌های ستون اول محاسبه می‌شود.

2 بعدی استفاده از Data Table در صورت وابستگی به دو پارامتر:

فرض کنید به جای محاسبه‌ی مساحت دایره بخواهیم حجم یک استوانه را به ازای شعاع‌ها و ارتفاع‌های مختلف محاسبه کنیم. در اینجا فرمول حجم تابع دو متغیر شعاع و ارتفاع است.

فرض کنید بخواهیم حجم استوانه را به ازای ارتفاع‌های 3، 6، 9 و 12 سانتی‌متر و به ازای شعاع‌های 2، 4، 6، 8، و 10 سانتی‌متر محاسبه کنیم.

ابتدا جدولی را به صورت زیر درست می‌کنیم. سپس در قسمت بالای جدول سمت چپ به خانه‌ای از اکسل که در آن فرمول حجم استوانه قرار گرفته است ارجاع می‌دهیم. در تصویر زیر به خانه‌ی C4 ارجاع می‌دهیم.

پس از اینکه چنین جدولی را ایجاد کردیم، جدول را انتخاب می‌کنیم و Data Table را باز می‌کنیم.

در تصویر بالا در قسمت سطر در Data Table پارامتر مربوط به ارتفاع یعنی خانه‌ی C3 قرار گرفته است و در قسمت ستون پارامتر مربوط به شعاع یعنی خانه‌ی C2 قرار گرفته است.

پس از انجام این موارد و انتخاب گزینه Ok حجم استوانه در جدول مشخص شده به ازای شعاع‌ها و ارتفاع‌های مختلف محاسبه می‌شود.

3 بعدی  استفاده از Data Table در صورت وابستگی به بیش از دو پارامتر:

فرض کنید بخواهیم جرم استوانه‌های مثال قبل را محاسبه کنیم. اگر جنس استوانه‌ها را بدانیم با استفاده از چگالی هر ماده می‌توانیم جرم جسم را محاسبه کنیم. جرم جسم برابر خواهد بود با حاصل‌ضرب حجم در چگالی جسم.

خوب اگر همه از جنس فولاد باشند و چگالی فولاد را به طور تقریبی 7.85 گرم بر سانتی‌متر مکعب در نظر بگیریم به سادگی می‌توانیم با قرار دادن ضرب این عدد در فرمول حجم، جرم‌ها را به همان روش قبلی به ازای شعاع‌ها و ارتفاع‌ها مختلف حساب کنیم.

اما اگر جنس‌های دیگری مثل آلومینیوم، مس، و نقره داشته باشیم چطور می‌توان جرم آن‌ها را هم در جدول به سرعت محاسبه کنیم؟

برای اینکار کافی است لیستی از جنس‌های مختلف و چگالی آن‌ها را ایجاد کنیم.

سپس می‌توانیم در خانه‌ای که مربوط به چگالی است، چگالی ماده مورد نظر را انتخاب کنیم تا جدول ساخته شده آپدیت شود.

اما چگونه مقادیر چگالی را به صورت یک لیست در خانه‌ی B2 در تصویر بالا قرار دهیم.

برای اینکار باید ابتدا خانه‌ی B2 را انتخاب کنیم و سپس در تَب Data وارد قسمت Data Validation شویم.

و در پنجره باز شده باید گزینه List را انتخاب کنیم و لیست مقادیر چگالی را در قسمت Source وارد کنیم.

پس از انجام اینکار مقدار چگالی را می‌توانیم به صورت یک لیست انتخاب کنیم و جرم استوانه‌های مختلف را به ازای آن چگالی به سرعت مشخص کنیم.

در فایل گیف زیر نحوه انجام این کار نمایش داده شده است.

از ابزار Data Table می‌توان برای هدف‌یابی و بهینه‌سازی که در قسمت قبل توضیح داده شد نیز کمک گرفت.

اگر خودمان بتوانیم الگوریتم‌های مربوط به هدف‌یابی و بهینه‌سازی را در اکسل با استفاده از فرمول‌ها ایجاد کنیم، آن‌گاه می‌توانیم جدول‌هایی ایجاد کنیم تا به ازای مقادیر مختلفی از تابع مقدار ورودی را محاسبه کنیم. احتمالا در مطلبی دیگر در مورد آن صحبت خواهد شد.

مزیت استفاده از Data Table برای هدف‌یابی در این است که راه حل‌های آن با تغییر پارامترها آپدیت می‌شود، اما در صورت استفاده از ابزار Goal Seek یا Solver چنین اتفاقی نمی‌افتد.